Waarom samen geven familiebedrijven
sterker maakt

De impact van familiefilantropie

Wat als het doorgeven van vermogen niet alleen gaat om bedragen op bankrekeningen, maar om een gedeeld verhaal? Steeds meer ondernemende families ontdekken dat samen maatschappelijk betrokken zijn, of dat nu met geld, tijd, kennis of een netwerk is, veel meer brengt dan alleen impact op de wereld om hen heen. Het is dé manier om generaties binnen het familiebedrijf duurzaam met elkaar te verbinden, familiewaarden te versterken en samen een betekenisvolle traditie op te bouwen.

Onder de streep is geld slechts een middel. Waar het in het leven én binnen families echt om draait: samen ontdekken wat van waarde is. Ouders zien hoe de jongere generatie een eigen, verfrissende kijk heeft op het familiebedrijf, maatschappelijke ontwikkelingen en veranderende omstandigheden. Jongeren zien nieuwe kansen en bedreigingen. Op hun beurt leren kinderen en jongvolwassenen van de kennis en ervaring van eerdere generaties, zodat zij op een verantwoorde manier kunnen omgaan met maatschappelijke kansen en de verantwoordelijkheden die bij kapitaal komen kijken.

Driecirkelmodel

De grootste vermogensoverdracht van de eeuw

Nederland staat aan de vooravond van een historische vermogensoverdracht. De komende jaren zullen honderden miljarden euro’s wisselen van eigenaar – en vaak is dat de volgende generatie. Maar hoe zorg je ervoor dat die overdracht niet alleen juridisch en fiscaal vlekkeloos verloopt, maar ook harmonieus, menselijk en met oog voor de waarden van de familie?

Onderzoek toont aan dat een groot deel van de vermogende Nederlandse families zich onvoldoende voorbereid voelt op het overdragen van hun vermogen aan de volgende generatie. Binnen families spelen immers complexe en vaak gevoelige vragen:

  • Hoe betrek je kinderen en kleinkinderen op een natuurlijke en gelijkwaardige manier bij het familiekapitaal?
  • Wie heeft de ambitie en de capaciteiten om een actieve rol op zich te nemen binnen de familie, het familiebedrijf of de filantropische activiteiten?
  • En bovenal: hoe bouw je aan een solide, verbindende basis waarin de stem van elke generatie echt wordt gehoord?

Als een duidelijke visie op dit soort vragen ontbreekt, kan dat in de praktijk vaak leiden tot verstoorde verhoudingen of het langzaam uiteenvallen van iets wat met veel moeite is opgebouwd.

Een ijzersterke businesscase voor de familie

Hier komt familiefilantropie om de hoek kijken. En dat is niet alleen een maatschappelijk waardevolle keuze, maar ook een verrassend sterke ‘businesscase’ voor het behoud van de familieband.

Waarom? Internationale studies onderstrepen dat in maar liefst 70% van de vermogende families het opgebouwde kapitaal binnen twee tot drie generaties verdampt. De hoofdoorzaak van dit verlies ligt zelden bij verkeerde beleggingen of een slechte markt. In overgrote meerderheid is het het gevolg van een gebrek aan open communicatie, eenheid en gedeelde waarden tussen opvolgende generaties.

Er is een rode draad te ontwaren bij families die er wél in slagen hun vermogen en verbinding generatie op generatie te behouden. Ze hebben een duidelijke gemeenschappelijke deler: zij leggen de nadruk niet primair op het geld zelf, maar op de kwaliteit van de onderlinge relaties. En filantropie blijkt daarin een ideale verbindende factor.

Een goed begin is het gesprek aangaan met elkaar, waarbij alle generaties op gelijkwaardige basis meepraten. Samen doelen kiezen, maatschappelijke projecten analyseren en beslissingen nemen creëert een diepe onderlinge betrokkenheid.

“In een wereld van ‘dikke ikke’ moet men ook leren geven. Dit wil ik mijn jonge kinderen ook meegeven. Goed leven is prima, daar hoef je je niet voor te schamen. Maar goed geven is ook noodzakelijk”

2e generatie vader uit familiebedrijf

Familiefilantropie beschermt zo niet alleen de onderlinge familieband, maar indirect ook de drive in de familie en de continuïteit van familiekapitaal.

Filantropie als leerschool

Familiefilantropie kan zoveel meer zijn dan een traditionele benadering, waarin de oudste generatie eenzijdig besluit voor een goed doel een cheque uit te schrijven. Moderne familiefilantropie is een dynamische leerreis die alle generaties betrekt – en waarin verschillende generaties samen optrekken en van elkaar leren. Dat levert voor de betrokkenen op verschillende vlakken voordelen op:

Voordelen

  • Financiële en maatschappelijke vaardigheden: Voor de jongere generatie (Next Gen) biedt het beheren van een filantropisch budget een uitgelezen kans om praktijkervaring op te doen met besluitvorming, budgettering en strategisch denken.
  • Kennis en netwerk inzetten: Nieuwe generaties brengen specifieke expertise mee op het gebied van digitalisering, duurzaamheid, communicatie en maatschappelijke innovatie. Deze inbreng verrijkt de strategische keuzes van de hele familie.
  • Emotioneel eigenaarschap: Als familieleden samenwerken aan een concreet doel waarin zij zich allemaal herkennen, is filantropie geen zakelijke verplichting maar een bron van gedeelde trots en passie.
  • Beleving en betekenis: Samen projecten bezoeken, ontmoetingen hebben met experts in het veld en met eigen ogen zien wat de bijdrage teweegbrengt, maakt geven tastbaar en onvergetelijk.

Waar begin je?

Familiefilantropie is altijd maatwerk. Geen enkele familie of dynamiek is hetzelfde, maar een gestructureerde aanpak biedt houvast om van losse giften naar strategische impact te bewegen:

Stap 1: Start het gesprek op (de familietafel)
 Start met een open gesprek zonder directe verplichtingen. Breng de familie bij elkaar en bespreek wat ieder individueel bezighoudt. Wat zijn de individuele en gezamenlijke drijfveren?

Stap 2: Formuleer een gedeelde visie en missie
 Beantwoord samen twee kernvragen:

Meteen naar buiten: Welk concreet verschil willen we maken in de samenleving of de wereld?

Meteen naar binnen: Wat willen we als familie zelf bereiken door dit samen op te pakken?

Stap 3: Kies strategische thema’s en doelen
 Bepaal op welke thema’s (zoals onderwijs, gezondheidszorg, klimaat, kinderrechten of noodhulp) jullie de focus willen leggen. Richt de aandacht dan vooral op organisaties die werken aan structurele verandering.

Stap 4: Verdeel de rollen en betrek de Next Gen
 Geef jongere familieleden concrete verantwoordelijkheden. Dat kan het beheren van het eigen participatiebudget zijn, of het uitzoeken van specifieke projectvoorstellen, óf zelfs de leiding over het project.

Stap 5: Evalueer, vier de successen en geniet 
Filantropie moet voldoening en plezier brengen. Evalueer periodiek de voortgang en maatschappelijke resultaten, vier de bereikte mijlpalen samen en leer van de opgedane ervaringen.

UNICEF: impact die generaties overstijgt

Als ‘s werelds grootste kinderrechtenorganisatie heeft UNICEF tientallen jaren ervaring in het begeleiden van families, stichtingen en family offices bij hun filantropische reis. UNICEF gelooft in de kracht van ‘systeemversterking’: het niet alleen bieden van acute noodhulp, maar het duurzaam transformeren van gezondheidszorg, leefklimaat en onderwijssystemen voor kinderen wereldwijd.

Voor families die samen aan de slag willen, biedt UNICEF daarom unieke en veelzijdige mogelijkheden:

  • Fonds op Naam: Families kunnen hun eigen familienaam of de gedachtenis aan een dierbare langdurig verbinden aan een specifiek maatschappelijk doel via een Fonds op Naam.
  • Ondersteuning op maat: UNICEF heeft ruime ervaring in de begeleiding van meerdere generaties binnen een familie. In een gezamenlijke sessie of een waardenworkshop vinden we de gedeelde familiewaarden die verbinden om zo de passende richting en projecten te vinden.
  • Inspiratie voor de volgende generatie: Via het wereldwijde UNICEF NextGen netwerk kunnen jongvolwassenen uit de familie zich aansluiten bij een inspirerende, internationale community van gelijkgestemden. Zij zetten hun kennis, netwerk en tijd in, nemen deel aan bijeenkomsten, werken mee aan fondsenwerving en donaties en leren hoe zij effectief invloed kunnen uitoefenen op mondiale vraagstukken.
  • Transparante rapportages: UNICEF biedt maatwerk in voortgangs- en eindrapportages, zodat families precies kunnen zien welke impact hun gezamenlijke bijdrage genereert. Ook bieden ze inspirerende inzichten, voorbeelden van best practices en virtuele veldreizen met UNICEF-experts, waarmee de resultaten en geleerde lessen nog meer tot leven komen.

Neem de eerste stap

Ontdekken hoe familiefilantropie niet alleen de wereld een stukje mooier kan maken, maar ook de eigen familie hechter en toekomstbestendiger?

Laat je inspireren en informeer bij je eigen financieel adviseur, vermogensbeheerder of family office naar de mogelijkheden om het gesprek in de familie op te starten. Daarnaast biedt de whitepaper Stappenplan voor effectieve familiefilantropie van UNICEF praktisch houvast, inzichten van experts en inspirerende praktijkvoorbeelden om de eerste stappen te zetten.

Vraag de whitepaper over familiefilantropie gratis aan via de website van UNICEF.